โรงพยาบาลพริ้นซ์ อุบลราชธานี
กลับ

ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด อาการ สาเหตุ และวิธีดูแลคุณแม่ | โรงพยาบาลพริ้นซ์ สุวรรณภูมิ

แผนกสุขภาพสตรี3 นาทีในการอ่าน

ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด อาการ สาเหตุ และวิธีดูแลคุณแม่ | โรงพยาบาลพริ้นซ์ สุวรรณภูมิ

ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด สัญญาณที่คุณแม่ไม่ควรมองข้าม

หลังจากวันที่ลูกลืมตาดูโลก… หลายคนอาจคิดว่านี่คือช่วงเวลาที่มีความสุขที่สุดของคนเป็นแม่

แต่ในความเป็นจริง คุณแม่จำนวนไม่น้อยกลับต้องเผชิญกับ “ความเศร้า ความกังวล และความรู้สึกผิด” โดยไม่รู้ตัว

นี่อาจเป็นสัญญาณของ ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด (Postpartum Depression) ที่ต้องได้รับการดูแลอย่างถูกต้อง

ภาวะซึมเศร้าหลังคลอดคืออะไร?

ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด คือความผิดปกติทางอารมณ์ที่เกิดขึ้นหลังการคลอดบุตร โดยมักเกิดภายใน 4–6 สัปดาห์แรก และอาจยาวนานได้ถึง 1 ปี

ภาวะนี้ “ไม่ใช่เรื่องของความอ่อนแอ” แต่เป็นผลจากการเปลี่ยนแปลงของร่างกายและจิตใจร่วมกัน

สิ่งสำคัญ: ภาวะนี้สามารถรักษาได้ หากได้รับการดูแลตั้งแต่ระยะเริ่มต้น

Baby Blues vs ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด ต่างกันอย่างไร?

หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ ควรพบแพทย์

7 สัญญาณเตือน ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด

คุณแม่หรือคนใกล้ชิดควรสังเกตอาการต่อไปนี้:

  • รู้สึกเศร้า ร้องไห้บ่อยโดยไม่มีเหตุผล
  • เหนื่อยล้า ไม่มีแรง แม้ได้นอนพัก
  • รู้สึกว่าตัวเอง “ไม่ดีพอ” ในบทบาทแม่
  • ไม่อยากดูแลลูก หรือรู้สึกห่างเหิน
  • วิตกกังวลมากผิดปกติ
  • นอนไม่หลับ หรือหลับมากเกินไป
  • มีความคิดทำร้ายตัวเอง (สัญญาณอันตราย)

หากมีอาการเหล่านี้ ควรได้รับการประเมินโดยแพทย์

สาเหตุของภาวะซึมเศร้าหลังคลอด

ภาวะนี้เกิดจากหลายปัจจัยร่วมกัน ได้แก่

1. ฮอร์โมนเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว

หลังคลอด ฮอร์โมนลดลงทันที ส่งผลต่อสมดุลอารมณ์

2. ความเหนื่อยล้าและการพักผ่อนไม่เพียงพอ

การเลี้ยงลูกแรกเกิดทำให้ร่างกายอ่อนล้าอย่างมาก

3. ความกดดันทางจิตใจ

เช่น ความคาดหวังในการเป็นแม่ หรือความกลัวเลี้ยงลูกไม่ดี

4. ขาดการสนับสนุนจากคนรอบข้าง

การรู้สึกโดดเดี่ยวเพิ่มความเสี่ยงของภาวะนี้

ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด ส่งผลต่อลูกอย่างไร?

สุขภาพจิตของแม่ ส่งผลโดยตรงต่อพัฒนาการของลูก

  • เด็กอาจมีพัฒนาการด้านอารมณ์ล่าช้า
  • ความผูกพันแม่-ลูกลดลง
  • ส่งผลต่อพฤติกรรมในระยะยาว

เพราะ “แม่ที่มีความสุข” คือพื้นฐานของเด็กที่เติบโตอย่างมีคุณภาพ

วิธีดูแลและฟื้นฟูคุณแม่หลังคลอด

สำหรับคุณแม่

  • ให้เวลากับตัวเอง ไม่ต้องสมบูรณ์แบบ
  • พักผ่อนเมื่อมีโอกาส
  • พูดคุยความรู้สึกกับคนใกล้ชิด
  • ช่วยแบ่งเบาภาระ
  • รับฟังโดยไม่ตัดสิน
  • สังเกตความเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์
  • การให้คำปรึกษาทางจิตวิทยา
  • การรักษาด้วยยา (ตามดุลยพินิจแพทย์)

สำหรับครอบครัว

การดูแลทางการแพทย์

เมื่อไหร่ควรรีบพบแพทย์?

  • อาการนานเกิน 2 สัปดาห์
  • ใช้ชีวิตประจำวันไม่ได้
  • มีความคิดทำร้ายตัวเองหรือลูก

การเข้ารับการดูแลเร็ว ช่วยให้ฟื้นตัวได้เร็วขึ้น

เพราะแม่สำคัญไม่แพ้ลูก

การดูแลลูกให้เติบโตอย่างแข็งแรง เริ่มต้นจาก “การดูแลแม่ให้แข็งแรงทั้งร่างกายและจิตใจ”

หากคุณแม่กำลังรู้สึกไม่เหมือนเดิม อย่าปล่อยให้ตัวเองต้องเผชิญเพียงลำพัง

การขอความช่วยเหลือ คือจุดเริ่มต้นของการดูแลที่ดีที่สุด

ศูนย์การรักษาที่เกี่ยวข้อง

บทความโดย

นพ. นพเมศฐ์ ศรีจารุสิทธิ์

สูติศาสตร์และนรีเวชวิทยา

ศูนย์การรักษาที่เกี่ยวข้อง

แผนกสุขภาพสตรี

สถานที่อาคาร A ชั้น 2
เวลาทำการจันทร์ - อาทิตย์ 08.00 -20.00
เบอร์ติดต่อ02 080 5999 ต่อ 4204
ดูศูนย์การรักษา

บทความอื่น ๆ

ดูบทความทั้งหมด

แผนกสุขภาพสตรี

รักษามะเร็งปากมดลูก ด้วยวัคซีน HPV

การได้รับวัคซีน HPV และตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกร่วมกันนั้น เป็นการป้องกันมะเร็งปากมดลูกได้ดีที่สุด นอกจากวัคซีน HPV จะช่วยลดความเสี่ยงในการเกิดมะเร็งบริเวณปากมดลูกแล้ว ยังสามารถลดความเสี่ยงโรคอื่นๆ ที่เกิดจากเชื้อ HPV เช่น มะเร็งทวารหนัก มะเร็งในช่องปากและคอได้อีกด้วย

แผนกสุขภาพสตรี

โรคทางนรีเวช ภัยร้ายของคุณผู้หญิง ป้องกันได้ด้วยการตรวจภายใน

ร่างกายของผู้หญิงมีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลาตั้งแต่วัยเด็กไปจนถึงวัยหมดประจำเดือน บางครั้งร่างกายอาจเกิดความผิดปกติและโรคต่าง ๆขึ้นได้ เราจึงอยากแนะนำให้ทุกคนรู้จักกับโรคทางนรีเวชที่สำคัญ ๆ เพื่อให้เตรียมตัวป้องกันโรคต่าง ๆ ที่อาจเกิดขึ้นได้ทันท่วงที

แผนกสุขภาพสตรี

ภาวะมดลูกแตก (Uterine Rupture) ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และไม่ใช่สิ่งที่ควรประมาท

ภาวะมดลูกแตก ฝันร้ายของคุณแม่ตั้งครรภ์ที่อันตราย เช็กสัญญาณเตือน กลุ่มเสี่ยง และวิธีป้องกันก่อนจะสายเกินไป ทราบทันทีเพื่อรักษาชีวิตลูกน้อย